تاریخ امروز:
  
  
  
خبر
25.01.2026
استارمر در تماس تلفنی با ترمپ بر تقویت امنیت در قطب شمال تاکید کردجدید
روزنامه هشت صبح

کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، در تماس تلفنی با دونالد ترمپ، رییس جمهور امریکا، بر ضرورت تقویت امنیت در منطقه قطب شمال تاکید کرده است.

دفتر نخست‌وزیری بریتانیا، روز شنبه، ۲۴ جنوری، اعلام کرده که استارمر این موضوع را به‌عنوان یک اولویت مطلق برای دولت خود مطرح کرده است.

دو طرف همچنان بر ضرورت پیشرفت در مسیر آتش‌بس پایدار در جنگ اوکراین و روسیه توافق کرده و نخست‌وزیر بریتانیا تاکید کرده که شرکای بین‌المللی باید به حمایت از اوکراین در دفاع از حملات «وحشیانه» روسیه ادامه دهند.

این تماس در حالی انجام شد که تنش‌ها در عرصه جهانی بر سر امنیت شمال اروپا و منطقه قطب شمال همچنان ادامه دارد و نقش متحدان ناتو در حفظ امنیت این مناطق برجسته تلقی می‌شود.


 
25.01.2026
د برېتانیا لومړي وزیر افغانستان کې د ناټو ځواکونو د رول په اړه د ټرمپ څرګندونې 'سپکوونکې او شرموونکې' بللېجدید
بی بی سی

د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ له هغې ادعا وروسته چې وايي، د متحدینو پوځیان په افغانستان کې د جګړې له لومړیو کرښو ''یو څه شاته پاتې شوي وو''، د برېتانیا شهزاده هري وايي، د ناټو سرتېرو قربانۍ باید ''په رښتینولۍ او درناوي سره یادې شي''.

شهزاده هري زیاته کړه: ''ما هلته خدمت کړی. ما هلته د ټول عمر ملګري پیدا کړل او ما هلته خپل ملګري له لاسه ورکړل.''

نوموړي دا خبرې د جمعې پر ورځ وکړې، چې په جګړه کې یې د وژل شویو ناټو سرتېرو ته درناوی وړاندې کاوه وکړې، چې پکې ۴۵۷ برېتانوي پوځيان هم شامل وو.

شهزاده، چې دوه ځله د پوځي خدمت لپاره افغانستان ته استول شوی، د ډونلډ ټرمپ پنجشنبې ورځې د لانجمنو څرګندونو په غبرګون کې دا خبرې کړې.

د ټرمپ دې څرګندونو د نړیوالو متحدینو سخت غبرګونونه راوپارول او د برېتانیا لومړي وزیر سر کئیر سټارمر دا خبرې ''له سپکاوي ډکې او رښتیا هم د نه منلو وړ'' وبللې.

برېتانیا او نورو هېوادونو د سپتمبر له بریدونو وروسته چې د ناټو د 'ګډ امنیت ماده' فعاله شوه، له امریکا سره یو ځای افغانستان ته پوځیان واستول.

شهزاده هري پر دې موضوع خبرو کې وايي: ''په ۲۰۰۱ کال کې ناټو د پنځمې مادې غوښتنه وه، چې دا په تاریخ کې لومړی او تر اوسه یوازینی ځل و. معنا یې دا وه، چې هر متحد هېواد مکلف و چې د ګډ امنیت لپاره له متحده ایالاتو سره په افغانستان کې ودرېږي. متحدینو دې غوښتنې ته ځواب ووایه.''

هغه زیاته کړه: ''د زرګونو خلکو ژوندونه د تل لپاره بدل شول. مېندو او پلرونو خپل زامن او لوڼې خاورو ته وسپارل. ماشومان له مور یا پلار پرته پاتې شول. کورنۍ لا هم د دې قربانیو دروند بار پر اوږو وړي. دا قربانۍ مستحقې دي چې په رښتینولۍ او درناوي سره یادې شي، ځکه چې موږ ټول د دیپلوماسۍ او سولې د دفاع لپاره یو موټی او وفادار پاتې کېږو.kip ډېر لوستل شوي and continu



 
25.01.2026
د تیلو د بیې په لوړېدو ګازي موټر زیات شوي؛ خو له دغو موټرو سره بې پامی خطرناکه تمامیدی شيجدید
دآزادی رادیو

مایع ګاز «ال‌پي‌جي» چې تر څه وخته مخکې تر ډېره یوازې په کورونو کې کارېده، اوس په افغانستان کې په ښاري موټرو کې هم په پراخه کچه کارول کېږي. یو شمېر موټرچلوونکي وایي، په افغانستان کې د پطرولو او ډیزلو بیې لوړېدنې له امله اړ شوي چې د ورځنیو لګښتونو د کمولو لپاره مایع ګاز «ال‌پي‌جي» ته مخه کړي.

«په دې وروستیو کې د تېلو بیې ډېرې لوړې شوې دي، ګاز خپلې ښېګڼې هم لري او بدۍ هم؛ ښه والی یې دا دی چې مصرف یې کم دی.»
د کابل - کندز لارې یو موټر چلوونکی

د کابل–کندز لارې موټرچلوونکی سمیع الله و. وایي په دې وروستیو کې یې د خپل شخصي موټر د سونګ توکو سیستم مایع ګاز «ال‌پي‌جي» ته اړولی دی.

دی زیاتوي، چې د پطرولو او ډیزلو د بیو لوړېدو نه یوازې دی، بلکې ډېر نور موټرچلوونکي هم دې ته اړ کړي چې د ورځنیو لګښتونو د کمولو لپاره د ګاز کارولو ته مخه کړي.

دی زیاتوي:

«یو موټر چې کابل ته ځي، د تېلو مصرف یې شاوخوا ۴۰۰۰ یا ۴ نیم زره کېږي. د ګاز ښه والی دا دی چې که یو کرولا موټر کابل ته ولاړ شي او بېرته راشي، د ګاز لګښت یې ۱۹۰۰، ۲۰۰۰ یا تر ۲ نیم زره پورې کېږي.»

خو سمیع‌الله خبرداری ورکوي چې ګازي موټرونه، په ځانګړي ډول د اوړي په ګرمیو کې، د چاودنې خطر هم لري.

ال‌پي‌جي ګاز (لیکویفاید پطرولیم ګاس) چې په افغانستان کې د «مایع ګاز» په نوم پېژندل کېږي، د پروپان او بوټان له ترکیب څخه جوړ دی، چې د فشار په ترڅ کې په مایع بڼه ساتل کېږي او د استعمال پر مهال بېرته ګاز ته اوړي.

دا ګاز په اصل کې یو فوسیلي سونګ توکی دی، خو د ډیزلو او پېرولو په پرتله کمه ککړتیا تولیدوي، له همدې امله په ډېرو هېوادونو کې د بدیل سونګ توکي په توګه کارول کېږي.

د جوزجان ولایت یو موټرچلوونکی فرهاد هم وایي، چې ارزانه بیه، اسانه لاسرسی او کم مصرف هغه مهم لاملونه دي چې دا یې د خپل موټر لپاره د ال‌پي‌جي کارولو ته هڅولی دی.

ده ازادي راډیو ته وویل:

«پخوا زما موټر ګازي نه و، په تېلو چلېده، لګښت یې ډېر و. یو لیتر تېل به مو په ۶۵ افغانۍ اخیستل. چې هره اوونۍ دفتر ته تلو راتلو، ۱۰۰۰ یا ۱۱۰۰ افغانۍ مو یوازې په تېلو لګولې. اوس چې موټر مو ګازي کړی، ډېر خوښ یو، زما د اوونۍ لګښت ۳۵۰ یا ۴۰۰ افغانۍ دی، د موټرسایکل په اندازه مصرف هم نه لري.»


 
25.01.2026
بنیت: ممنوعیت آموزش دختران افزون بر آینده آنها، آینده و پیشرفت افغانستان را نیز به خطر انداختهجدید
رادیو آزادی

شبانه نوری دختری است که از آموزش بازمانده است. او می‌گوید خاطرات مکتبش پس از به قدرت رسیدن طالبان در افغانستان، دیگر هرگز تکرار نشد.

او از روزهای پایانی صنف ششم یاد می‌کند؛ روزهایی که با هم‌صنفی‌هایش با خنده و شادی سپری کرده بود. به گفته شبانه، اگر ممنوعیت آموزش وجود نمی‌داشت، اکنون از مکتب فارغ شده بود.

او امیدوار است طالبان در بهار پیشِ‌رو به دختران اجازه بدهند دوباره به مکاتب بازگردند.

"یک امید تازه است؛ سال نو است و با سال نو عید هم می‌آید. امیدوارم حکومت ما این بار در پیام تبریکی عید، اجازه آموزش دختران را به‌عنوان عیدی بدهد."

طالبان پس از به قدرت رسیدن در سال ۲۰۲۱ در افغانستان، آموزش دختران بالاتر از صنف ششم را ممنوع کردند. این گروه در ماه دسمبر سال ۲۰۲۲ دختران را از رفتن به پوهنتون نیز منع کردند.

در آن زمان، طالبان ادعا کرده بودند که این ممنوعیت‌ها موقت است و تا امر ثانی ادامه دارد.

ثمیه دختری دیگری است که از آموزش محروم است، او می‌گوید که این چهارمین سال است که طالبان مکاتب را به روی آنان بسته است.

به گفته او، جبران چهار سال بسیار دشوار است و بسیاری از دختران از سوی خانواده‌ها مجبور شده‌اند برای ادامه زندگی، راهی غیر از آموزش را انتخاب کنند.


 
25.01.2026
سفر معاون سیاسی دبیرکل سازمان ملل به افغانستانجدید
صدای آلمان

وزارت خارجه طالبان روز شنبه با نشر خبرنامه‌ای از سفر  رزماری دیکارلو، معاون سیاسی دبیرکل سازمان ملل متحد، به کابل خبر داده است. در اعلامیه آمده که خانم دیکارلو و هیأت همراهش با مولوی امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان، دیدار و گفت‌وگو کرده‌اند.

در خبرنامه وزارت خارجه طالبان گفته شده که دو طرف درباره تعامل و هماهنگی میان طالبان و سازمان ملل متحد و همچنان در مورد نشست‌های مرتبط بهروند دوحه گفت‌وگوهای گسترده انجام داده‌اند. 

 بربنیاد این خبرنامه وزیر خارجه طالبان  در این دیدار درباره وضعیت سیاسی افغانستان، تأمین امنیت، تلاش‌ها برای ایجاد ثبات اقتصادی و مدیریت روند بازگشت مهاجران، و همکاری با سازمان ملل متحد در این زمینه‌ها صحبت کرده است.

وزیر خارجه طالبان ازاین  هیئت بلندپایه سازمان ملل  خواسته که برای حمایت از سکتور خصوصی و همچنان تسهیل رساندن کمک‌های بشردوستانه، ضروری است که محدودیت‌های بانکی بر بانک‌های افغانستان برداشته شود و دارایی‌های مسدود‌شده بانک مرکزی آزاد گردد تا سکتور خصوصی بتواند برای رشد اقتصادی کشور، فعالیت‌هایش را به‌گونه معمول ادامه دهد.

وزارت خارجه طالبان به نقل از معاون سیاسی دبیرکل سازمان ملل متحد، نوشته است که او اقدامات طالبان در زمینه مبارزه با مواد مخدر، درمان معتادان و برخی بخش‌های دیگر را «مهم و مثبت» ارزیابی کرده است.

در خبرنامه وزارت خارجه طالبان آمده است که این مقام سازمان ملل از همکاری این سازمان در چارچوب روند دوحه یادآوری کرده و به‌ویژه بر دو گروه کاریِ مبارزه با مواد مخدر و حمایت از سکتور خصوصی تأکید کرده است. او این نشست‌ها را «به سود همه جانب‌ها» توصیف کرده است.


 
25.01.2026
درنو واورو او بارانونو په افغانستان کې په لسونو کسان وژليجدید
دویچه ویلی

د افغانستان په وروستیو درنو واورو او بارانو کې لږ تر لږه ۶۱ کسان مړه او له ۱۰۰ ډېر کسان ټپیان شوي دي. چارواکو د ټرافیکو پر مخ د سالنګ تونل د بندېدو خبر هم ورکړل شوی دی.

د افغانستان د طبیعي پېښو سره د مبارزې د چمتووالي ملي ادارې (NDMA) نن شنبه رپوټ ورکړ چې په وروستیو درنو واورو کې په افغانستان کې لږ تر لږه ۶۱ کسان مړه شوي، ۱۱۰ تنه ټپیان شوي دي. په رپوټ کې د څاریو د تلف کېدو هم ویل شوي دي.

د ېادې ادارې ویاند محمد یوسف حماد وویل چې په وروستیو درو ورځو کې د سختې هوا له کبله ۴۵۸ کورونه په بشپړه توګه تخریب شوي چې له امله ېې ۳۶۰ کورنۍ اغیزمنې شوي دي.  

نور ولولۍ: په سالنګ کې د واورې ښوېدل؛ دوه کسان مړه او ۱۲ ټپیان شوي دي

د حماد په خبره دغه ارقام ابتدائيي دي او د دقیقو شميرو د معلومولو له پاره د سروې ټيمونه اغېزمنو ساحاتو ته استول شوي چې ممکن نهايي ارقام تر دې لوړ شي.

له دې علاوه د افغانستان فواید عامې وزارت په یوه جلا اعلامیه کې ويلي چې د درونو واورو له کبله د سالنګ تونل د درو ورځو له پاره د ترافیکو پر مخ بند دی. سالنګ لار د افغانستان له کلیدي لارو څخه ده چې شمالي ولایتونه له پلازمېنې کابل سره نښلوي.